Tinh thần phản quan trong Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử

03/09/2009 | Lượt xem: 1434

ĐĐ.Thích Tâm Hạnh

I_ TINH THẦN PHẢN QUAN VỚI Sá»° RA ĐỜI CỦA THIỀN PHÁI TRÚC LÂM YÊN TỬ

Khi còn là Thái tá»­, vua Trần Nhân Tông được vua cha là Thánh Tông giao cho ngài Tuệ Trung Thượng SÄ© chỉ dạy Thiền. Má»™t hôm, Thái tá»­ hỏi:

 

- Bổn phận và tông chỉ người tu Thiền là thế nào?

Thượng SÄ© Ä‘áp:

- Phản quan tá»± ká»· bản phận sá»±, bất tùng tha đắc. (Xoay lại chính mình là phận sá»± chính, chẳng từ nÆ¡i khác mà được).

Ngay Ä‘ó, vua Trần Nhân Tông lãnh há»™i ý chỉ, hằng ngày ứng dụng tu hành.

Sau khi trao ngai vàng cho con là Anh Tông, ngài lên núi Yên Tá»­ tu hành ngá»™ đạo và Ä‘ã sáng lập nên Thiền phái Trúc Lâm Yên Tá»­. Từ Ä‘ây, dòng Thiền Việt Nam chính thức khai sinh. Dòng Thiền ấy Ä‘ã sống dậy mạnh mẽ khiến Phật giáo thời bấy giờ trở thành quốc giáo. Tinh thần phản quan Ä‘ã Ä‘óng vai trò chủ đạo, trở thành tông chỉ của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tá»­.

 

II_ TINH THẦN PHẢN QUAN TRONG THIỀN PHÁI TRÚC LÂM YÊN TỬ

1/ Soi lại để biết cái gì là giả, cái gì chân thật là mình:

Tinh thần Phản quan, hay nói đủ hÆ¡n là Phản quan tá»± ká»·, có nghÄ©a là xoay lại chính mình. Nói đến xoay lại chính mình, thì vấn đề then chốt trÆ°á»›c tiên cần được đặt ra ở Ä‘ây là: Chính mình là gì? Hay cái gì là cái chân thật là mình? Xác định được cái mình chân thật, cái chính mình, Ä‘ó là cái tiêu chỉ để xoay lại, thì tinh thần phản quan má»›i được sáng tỏ. NhÆ° vậy, chính mình (tá»± ká»·) là gì?

Cái chân thật là mình phải được nhìn nhận qua ba yếu tố:

TrÆ°á»›c tiên, nó phải ở ngay nÆ¡i chính mình, không phải ở bên ngoài.

Cái ấy chỉ có má»™t, không thể có hai cái thật là mình tồn tại trong má»™t thân thể.

Nó phải là cái chân thật, không hÆ° hoại. Nói rõ hÆ¡n là không sanh, không diệt.

NhÆ° vậy, ngay nÆ¡i con người chúng ta, cái gì làcái mình chân thật?

Thông thường con người được cấu tạo bởi hai phần, phần thể chất là thân thể và phần tinh thần, tức là ná»™i tâm.

a/ Về thân thể:

Giả sá»­ cái thân này là mình thì khi má»™t anh A nào Ä‘ó bị tai nạn, má»™t phần thân thể bị rời ra khỏi thân thì khi ấy, phần bị rời ra khỏi thân là anh A, hay thân anh hiện Ä‘ang nằm Ä‘ó là anh A? Nếu phần Ä‘ó không phải là anh A thì nó là của ai? Nếu cả hai đều là anh A thì không lẽ có hai cái gọi là anh A lại cùng tồn tại trong má»™t lúc? HÆ¡n nữa, có thân thể nào sanh ra ở đời mà không bị sá»± chi phối biến hoại của vô thường sanh già bệnh chết?

Vì tấm thân này nó không phải là má»™t thá»±c thể tá»± có, mà nó là do nhiều bá»™ phận ráp lại, nhiều nhân duyên hợp lại mà thành. Đồng thời, nó là cái thuá»™c về biến hoại vô thường sanh diệt cho nên nó là cái giả tạm, tạm có trong khoảng thời gian cố định nào Ä‘ó rồi mất, nó không còn mãi, nên cái thân này không phải là cái chân thật là mình.

NhÆ° vậy, phần còn lại là tinh thần, hay là cái gọi là tâm hay nghÄ© suy phân biệt, cái ấy có phải thật là mình hay không?

b/ Về phần tinh thần, hay là cái tâm suy  nghÄ© phân biệt:

Trong má»™t ngày từ sáng đến chiều, con người thường suy nghÄ© rất nhiều thứ. Có khi thì buồn, có khi thì vui, khi thì suy nghÄ© lành, khi lại suy nghÄ© không được thiện… Vậy thì, cái nào thật là mình?

Nếu nhận cái vui cho thật là mình thì lẽ ra con người chúng ta phải vui mãi không bao giờ buồn. Bởi cái chân thật thì không biến đổi sanh diệt. NhÆ°ng vốn nó lại là luôn luôn thay đổi, nào là buồn, vui, thÆ°Æ¡ng, ghét… rất nhiều thứ. Có khi suy nghÄ© nhiều quá đến ná»—i rối bời và không còn biết mình là gì nữa! NhÆ° vậy cái vui kia không phải thật là mình. HÆ¡n nữa, nếu nhận tất cả những tâm suy nghÄ© Ä‘ó cho là thật mình thì mình là cái nhiều thứ lá»™n xá»™n. Nếu vậy thì hóa ra là có nhiều con người cùng tồn tại trên má»™t cÆ¡ thể hay sao? Điều này vô lý.

Vì cái tâm suy nghÄ© buồn vui thÆ°Æ¡ng ghét kia có nhiều thứ. Đồng thời nó là cái niệm niệm sanh diệt biến đổi vô thường, cho nên nó không phải thật là mình.

Thân thể cÅ©ng không phải là thật mình, tâm suy nghÄ© phân biệt cÅ©ng không phải thật là mình. Vậy thì, Ä‘âu là cái chân thật mình?

c/ Cái chân thật mình là gì?

Có má»™t lúc nào Ä‘ó thật thảnh thÆ¡i, chúng ta thá»­ ngồi lặng lại, trong lòng không má»™t niệm nghÄ© suy, có người hay vật Ä‘i ngang qua mình vẫn biết rõ ràng, gió thổi vẫn biết mát. Không cần khởi niệm mà vẫn biết má»™t cách rõ ràng, sáng suốt, không Ä‘á»™ng, cái ấy chính thá»±c là mình, là cái mình chân thật nguyên vẹn.

Bởi lẽ khi có nghÄ© suy chúng ta cÅ©ng biết, nhÆ°ng phần Ä‘ông con người bận lo biết theo niệm nghÄ© suy Ä‘ó mà quên mất Ä‘i cái khả năng vốn tá»± hay biết kia. Và chính khi không má»™t niệm nghÄ© suy, nó cÅ©ng biết má»™t cách rõ ràng, không cần đợi có cảnh, không cần đợi có đối tượng má»›i biết.

NhÆ° vậy khi có cảnh, có nghÄ© suy, Ä‘ó là tÆ°á»›ng có, là tÆ°á»›ng Ä‘á»™ng, chúng ta cÅ©ng biết rõ ràng. Khi không cảnh, không nghÄ© suy, là tÆ°á»›ng không, là tÆ°á»›ng tịnh, chúng ta cÅ©ng vốn tá»± biết má»™t cách rõ ràng. Trên hai tÆ°á»›ng có và không, Ä‘á»™ng và tịnh, cái khả năng vốn tá»± biết kia luôn luôn sẵn có mặt, nó không theo hai tÆ°á»›ng Ä‘á»™ng tịnh, có không biến đổi sanh diệt kia mà biến đổi sanh diệt theo. Nó vốn là má»™t thể sẵn tá»± nÆ¡i chính mình. Nó vốn là chính mình chứ không phải là cái từ nÆ¡i nào khác. Cho nên nó là cái mình chân thật. Đó là chúng ta Ä‘ã xác định xong cái tá»± ká»·, cái thật là mình.

d/ Cái tá»± ká»·, cái chân thật này được thể hiện qua Kinh Luận, đặc biệt là trong các Thiền sÆ° đời Trần, hay là trong Thiền phái Trúc Lâm Yên Tá»­:

Trong kinh Lăng Nghiêm, Đức Phật dạy ngài A Nan: “Nếu rời tiền trần mà có tánh phân biệt tức là tâm ông. Nếu tánh phân biệt, rời tiền trần mà không có thật thể, Ä‘ó là bóng dáng phân biệt tiền trần”.

NhÆ° khi nhìn má»™t cành hoa chúng ta biết má»™t cách rõ ràng. Khi hái cành hoa Ä‘i thì cái biết Ä‘ó vẫn hằng hữu, không biến đổi, không theo cành hoa mất Ä‘i mà nó mất. Đức Phật nói, chính Ä‘ó là tâm chân thật nÆ¡i má»—i người chúng ta.

Nếu khi nhìn cành hoa thì có biết. Khi hái cành hoa Ä‘i, chúng ta không còn biết, thì Ä‘ó là cái biết theo cành hoa. Cành hoa có thì nó có, cành hoa không thì nó không. Theo cành hoa mà nó sanh diệt có không. Đức Phật nói, Ä‘ó là bóng dáng phân biệt tiền trần, không phải thật là tâm mình.

Má»™t hôm, Nhị tổ Pháp Loa nghe đồ chúng tụng Kinh bèn hỏi:

-  Chúng Ä‘ang làm gì?

Má»™t vị tăng thÆ°a: - Niệm Phật.

SÆ° bảo: - Phật vốn không tâm thì niệm cái gì?

Tăng thÆ°a: - Chẳng biết.

SÆ° bảo: - NgÆ°Æ¡i Ä‘ã chẳng biết, vậy nói Ä‘ó là ai?

Nếu thật sá»± là không biết, vậy ai Ä‘ang nghe hỏi và biết Ä‘áp má»™t cách rõ ràng, chÆ°a hề thêm má»™t niệm Ä‘ó? Rõ ràng vị tăng này Ä‘ang quên mất chính mình, Ä‘ang biết nói Ä‘ó mà bảo là không biết, có khác nào ngồi trên lÆ°ng trâu mà Ä‘i tìm trâu, Ä‘ang tỉnh Ä‘ó mà nhÆ° người Ä‘ang nói má»›. Ngài Pháp Loa Ä‘ã khéo Ä‘ánh Ä‘á»™ng trở ngược lại, Ä‘iểm thẳng để vị tăng này nhận lại cái chân thật là mình Ä‘ang hiện hữu, Ä‘ang biết nói Ä‘ó. Cái ấy là ông Phật thật, là chá»— chính yếu mà chÆ° Phật, chÆ° Tổ muốn chỉ cho người học nhận lại.

Vì vậy, trong bài phú CÆ° Trần Lạc Đạo, Há»™i thứ 5, vua Trần Nhân Tông nói:

Vậy mới hay!

Bụt ở trong nhà;

Chẳng phải tìm xa.

Nhân khuây bản nên ta tìm Bụt,

Đến cốc hay chỉn Bụt là ta…

Thì má»›i biết, Phật ở trong nhà, chẳng phải tìm ở Ä‘âu xa. Bởi quên gốc, quên chính mình cho nên con người má»›i chạy Ä‘i tìm Phật Ä‘âu Ä‘âu ở bên ngoài. Đến khi tỉnh lại, hay ra thì Phật chính là mình. Bỏ quên chính mình mà Ä‘i tìm Phật bên ngoài thì càng tìm càng xa. Phản quan, xoay trở lại thì Phật vốn là mình, trong nhà má»—i người vốn sẵn má»™t ông Phật thật.

Có lần trong pháp há»™i tham vấn, SÆ¡ tổ Trúc Lâm nói kệ:

Thân nhÆ° hô hấp tá»· trung khí,

Thế tợ phong hành lãnh ngoại vân.

Đỗ quyên đề Ä‘oạn nguyệt nhÆ° trú,  

Bất thị tầm thường không quá xuân.

Thân nhÆ° hÆ¡i thở ra vào mÅ©i,

Đời giống mây trôi đỉnh núi xa.

Tiếng quyên từng chặp vầng trăng sáng,

Đâu phải tầm thường qua má»™t xuân.

Cuá»™c thế và con người Ä‘âu phải chỉ có vô thường và tạm bợ? Trong cái sanh diệt chuyển biến vô vàn kia, vẫn còn Ä‘ây má»™t cái Ä‘ang biết về nó, Ä‘ang hiện diện Ä‘ây chÆ°a hề bị những cái Ä‘ó làm biến đổi bao giờ. (Đâu phải tầm thường qua má»™t xuân). Chỉ là khéo phản quan, khéo nhận lại thì ngay trên cảnh vô thường sanh diệt hằng ngày, đạo lý chân thật Ä‘ã hiện bày đầy đủ.

2/ Xoay lại, sống trở về vá»›i con người chân thật, không theo cảnh giả tạm:

Khi Ä‘ã biết rõ cái gì là giả tạm, Ä‘âu là con người chân thật chính mình rồi thì hằng ngày trong mọi sinh hoạt, trên tất cả cảnh, hành giả luôn luôn xoay lại, sống trở về vá»›i con người chân thật Ä‘ó, không theo niệm tưởng phân biệt, không chạy theo cảnh giả tạm bên ngoài. Đó là Ä‘ang phản quan, là Ä‘ang dụng công tu tập.

Trong bài CÆ° Trần Lạc Đạo Phú, Há»™i thứ hai, vua Trần Nhân Tông có nói:

Biết vậy!

Miá»…n được lòng rồi; chẳng còn phép khác.

Gìn tính sáng tính má»›i hầu an;

Nén niềm vọng, niềm dừng chẳng thác.

Cốt là tâm được rảnh Ä‘i những niệm tưởng lăng xăng, rảnh Ä‘i những duyên trần rối rắm, thì ngay Ä‘ó tánh thật hiển hiện sáng ngời, không còn có phép nào khác tối thắng hÆ¡n nữa. Khéo gìn giữ và sống về vá»›i tánh sáng Ä‘ó thì má»›i ngỏ hầu được an. Phải dừng lại vọng niệm, vọng niệm Ä‘ã dừng rồi thì không còn bóng dáng mê lầm nào nữa. Đó là Ngài Ä‘ã nói lên tinh thần phản quan, nên quay lÆ°ng vá»›i những thứ giả tạm phù hoa để sống trở về vá»›i con người chân thật. Đó là phép tối thắng khiến cho con người không còn mê lầm.

Hay là trong Há»™i thứ tám thì Ngài khuyên nhắc:

Công danh mảng đắm, ấy toàn là những đứa ngây thÆ¡;

Phúc tuệ gồm no, chỉn má»›i khá nên người thá»±c cốc (biết).

Nếu mãi mê đắm theo công danh, Ä‘ó là Ä‘ánh quên mất chính mình mà theo cái vô thường tạm bợ. Ngài nói Ä‘ó là ngây thÆ¡, là khờ dại. Nếu xoay lại mình lo trau dồi phúc tuệ, lo cho cả hai đều được tròn đầy. Ngài nói, Ä‘ó má»›i là người thật biết lo cho mình.

Ngài Pháp Loa dạy: “Cá»­a giá»›i, cá»­a định, cá»­a huệ, ông không thiếu sót, cần phải phản quán nÆ¡i mình”.

Vừa phản quan, nhận lại cái chân thật nÆ¡i mình, ngay Ä‘ó quấy ác vắng bóng, giá»›i vốn tá»± tròn đủ. Trong ấy vốn tá»± không Ä‘á»™ng thì nói gì đến định? Định vốn tá»± tròn đầy. Tánh ấy vốn sáng tỏ, biết khắp không má»™t vết mê mờ, ngay Ä‘ó huệ Ä‘ã tá»± tròn đủ.

Khi Ngài Pháp Loa còn học đạo vá»›i SÆ¡ Tổ Trúc Lâm. Có lần Ngài hỏi:

Khi muôn dặm mây tạnh thì thế nào?

SÆ¡ Tổ nói: - MÆ°a tầm tã.

Người qua khỏi cổng thì không còn hỏi người gác cổng. Đã là muôn dặm mây tạnh rồi, sao không ngay Ä‘ó thể nhận thẳng và sáng tỏ Ä‘i mà còn Ä‘i hỏi tìm gì nữa? Ngay Ä‘ó mà còn Ä‘i hỏi tìm thì không phải là mÆ°a vẫn Ä‘ang tầm tã hay sao!

Ngài Pháp Loa hỏi tiếp:

Khi muôn dặm mây che kín thì thế nào?

SÆ¡ Tổ nói: - Trăng vằng vặc.

Nếu thật sá»± là mây che kín thì ai Ä‘ang biết hỏi Ä‘ó? Nhận thẳng cái Ä‘ang biết hỏi Ä‘ó thì liền hay ra, trăng vẫn sáng vằng vặc tá»± bao giờ, không má»™t vết mây mờ có thể che phủ được.

Chạy theo cảnh bên ngoài, Ä‘ó là bỏ sót tá»± tâm. Ngược cái thấy trÆ°á»›c để xoay trở lại, thì lại là thừa ra cái phân biệt. Phải thật chính chắn dụng công, khéo thầm nhận thì liền khế hợp. Còn nhÆ° vừa tác ý Ä‘á»™ng niệm liền sai. Chá»— này Nhị tổ Pháp Loa có dạy:

Trong 12 giờ, ngoài dứt các duyên, trong tâm không loạn. Vì tâm không loạn Ä‘á»™ng nên cảnh đến vẫn an nhàn. Mắt không vì cái sở duyên của thức mà chạy ra. Thức không vì cái sở duyên của cảnh mà chun vào. Ra, vào không giao thiệp nên gọi là ngăn chận. Tuy nói ngăn chận mà không phải (có tác ý, có hành Ä‘á»™ng) ngăn chận. Tai, mÅ©i, lưỡi, thân, ý cÅ©ng nhÆ° thế…

Nếu tâm theo cảnh mà khởi, Ä‘ó là dính mắc trên cảnh. Đã dính mắc trên cảnh thì bị cảnh trần chi phối, trói buá»™t, bao nhiêu vui buồn Ä‘au khổ có ra. Cảnh thuận thì vui, cảnh nghịch thì không thích. Cái mình Æ°a thích Ä‘ang còn trong tầm tay thì vui mừng, mất Ä‘i thì Ä‘au khổ. Đó là Ä‘ã bị cảnh vật bên ngoài xoay chuyển. Nếu khéo xoay lại, tâm không theo cảnh khởi, vẫn bình thường an nhiên bằng cái biết sáng ngời Ä‘ang hiện hữu Ä‘ây, thì cảnh dù có thuận nghịch, đến Ä‘i, nhÆ°ng cái ấy vốn tá»± sáng biết rõ ràng không Ä‘á»™ng. Ngay Ä‘ó là Ä‘ã chuyển cảnh. Kinh Lăng Nghiêm nói: “Nếu hay chuyển vật, tức đồng NhÆ° Lai”. Tức là Đức Phật nói rõ, người nào hay chuyển được cảnh, người ấy đồng vá»›i Phật. Giờ phút nào chuyển được cảnh, giờ phút ấy Phật Ä‘ang hiện tiền.

Cho nên khi có người hỏi về gia phong của ngài Tuệ Trung Thượng SÄ©, Ngài nói:

Nhàn ném trái rừng kêu vượn tiếp,      

Lười câu cá suối khiến hạc tranh.

Gia phong của ngài Tuệ Trung Thượng SÄ© là khi nhàn thì ném trái rừng kêu vượn tiếp. Lười thì câu cá suối tranh giành vui vá»›i chim hạc. Ném trái rừng, câu cá suối, Ä‘ó là việc mọi người vẫn thường làm. NhÆ°ng nếu hay nhàn được Ä‘i những tâm niệm bá»™n rá»™n rối rắm, lười được Ä‘i những vọng niệm lá»™n xá»™n lăng xăng, thì luôn là Ä‘ang sống trong nếp nhà Thượng SÄ©.

3/ Sống bằng con người chân thật:

Khi nhận ra chính mình và sống thuần thục rồi thì không còn tác ý soi lại nữa. Tinh thần phản quan lúc này là sống thẳng bằng tá»± tánh chính mình. Bằng cái biết toàn thể chân thật Ä‘ó để sống, để thấy biết, để làm tất cả việc. Lúc này cái thấy biết vượt cả năng sở, tâm cảnh nhất nhÆ°, thấy biết nhÆ° thị.

Trong bài CÆ° Trần Lạc Đạo Phú, Há»™i thứ nhất, vua Trần Nhân Tông nói:

ChÆ¡i nÆ°á»›c biếc, ẩn non xanh, nhân gian có nhiều người đắc ý;

Biết Ä‘ào hồng, hay liá»…u lục, thiên hạ năng mấy chủ tri âm.

Nguyệt bạc vừng xanh, soi mọi chá»— thiền hà lai láng;

Liá»…u mềm hoa tốt, ngất quần sinh tuệ nhật sâm lâm. 

Đi dạo chÆ¡i suối nÆ°á»›c xanh biếc hoặc ẩn trong non xanh, nhân gian có nhiều người Æ°a thích, đắc ý. NhÆ°ng khi dạo chÆ¡i hay ẩn trong suối rừng Ä‘ó, người Ä‘ang sống và sáng tỏ cái Ä‘ang biết rõ, Ä‘ào là hồng, liá»…u là lục, trong thiên hạ có được mấy người là tri âm, đồng cảm thông nhau trong chá»— đạo lý chân thật rốt ráo Ä‘ó? Người sống được nhÆ° vậy rồi thì, nào là nguyệt bạc, vừng xanh, Ä‘âu Ä‘âu cÅ©ng rờ rỡ ánh sáng thiền lai láng. Nào là hoa mềm, nào là liá»…u biếc, nÆ¡i nÆ¡i đều hiển hiện ánh sáng trí tuệ rạng ngời. Lúc này, nhìn cái gì mà không phải là đạo chân thật? Có lúc nào thiếu vắng ánh sáng thiền!

Tinh thần này hiện rõ ở ngài Tuệ Trung Thượng SÄ© trong bài Trữ Từ Tá»± Răn:

Tâm thanh tịnh chẳng nhÆ¡ chẳng bợn,

Thân kiên cố không trÆ°á»›c không sau.

Sắc xuân hoa Ä‘óa Ä‘óa tÆ°Æ¡i hồng,

Trăng thu bóng tròn tròn viên diệu.

Cái ấy vốn không chút bợn nhÆ¡ nên nói là tâm thanh tịnh. NÆ¡i chúng sanh còn mê, nó cÅ©ng không mất, chỉ là tạm quên. Người đạt ngá»™ cÅ©ng không phải má»›i được cái gì khác, mà chỉ là nhận lại cái vốn sẵn. Không phải là cái má»›i có, má»›i làm ra, mà nó vốn sẵn tá»± thuở nào, thì lấy gì để định trÆ°á»›c sau? Buông bỏ nó cÅ©ng không được, bởi mọi người Ä‘ang sống bằng nó, nên nói là thân kiên cố. Nếu ai hay bằng cái ấy mà sống thì nhìn cái gì cÅ©ng sáng rỡ, tÆ°Æ¡i mát. “Sắc xuân hoa Ä‘óa Ä‘óa tÆ°Æ¡i hồng, trăng thu bóng tròn tròn viên diệu”. Cái gì cÅ©ng Ä‘ang hiển hiện pháp thân thanh tịnh, cÅ©ng Ä‘ang toát lên má»™t sức sống kỳ diệu, lạ thường.

Chá»— này rất sống Ä‘á»™ng trong bài thÆ¡ Cúc Hoa số 5 của Tam tổ Huyền Quang:

Hoa tại trung Ä‘ình, nhân tại lâu,

Phần hương độc tọa tự vong ưu.

Chủ nhân dữ vật hồn vô cạnh,

Hoa hướng quần phương xuất nhất đầu.

 

Người ở trên lầu, hoa dÆ°á»›i sân,

Đốt hÆ°Æ¡ng ngồi ngắm bá»—ng quên Æ°u.

Hồn nhiên người vá»›i hoa vô biệt,

Má»™t Ä‘óa hoa vừa má»›i nở tung.

         (Phỏng dịch theo Nguyá»…n Lang).

Khi niệm lá»± chợt quên, trong ngoài liền rá»—ng lặng, người vá»›i hoa hồn nhiên hòa lẫn không phân biệt kia Ä‘ây. Lúc này, hoa cúc là hoa cúc. Ngài nói, má»™t Ä‘óa hoa vừa má»›i nở tung trùm khắp tất cả chá»—. NÆ¡i nÆ¡i Ä‘ang hiển hiện má»™t Ä‘óa hoa này. Đóa hoa nào vừa má»›i nở tung? Thá»­ vô Æ°u ngồi ngắm Ä‘i rồi sẽ thấy.

 

III_ KẾT LUẬN

Má»—i người chúng ta vốn tá»± có khả năng biết. Nếu khi Ä‘ang đọc bài này mà chỉ má»™t bề biết theo tờ giấy, đọc theo chữ nghÄ©a, thì tuy vẫn Ä‘ang biết, nhÆ°ng Ä‘ó là biết theo cảnh và Ä‘ã bỏ sót chính mình. Trong nhà Thiền nói, phút chốc tạm quên, liền đồng vá»›i người chết. CÅ©ng ngay khi Ä‘ang đọc bản văn này, nếu lắng lại, lặng trong, biết suốt mà đọc thì từng chữ, từng chữ hiển hiện má»™t cách rõ ràng, Ä‘ang sáng ngời thấy biết. Cái ấy không Ä‘á»™ng, nó chính thật là mình và mình Ä‘ang sống bằng cái tâm biết chân thật, Ä‘ang thá»±c sá»± là sống.

Nhận lại, hay ra, sáng tỏ cái chân thật Ä‘ó gọi là ngá»™ đạo. Sống trọn vẹn bằng cái chân thật Ä‘ó má»™t cách miên mật, không xen hở thì gọi là sống đạo. Đến Ä‘ây rồi thì hằng ngày làm việc gì cÅ©ng là việc làm đạo lý, ánh sáng Thiền rờ rỡ, bàng bạc trong mọi sinh hoạt hằng ngày.

Cho nên khi có người hỏi về gia phong của SÆ¡ Tổ Trúc Lâm, Ngài nói:

Áo rách che mây sáng ăn cháo,

Bình xÆ°a tÆ°á»›i nguyệt tối uống trà.

Gia phong của Tổ là mặc áo rách, buổi sáng ăn cháo đạm bạc. Tối đến thì tÆ°á»›i nguyệt, uống trà. Chỉ là cuá»™c sống bình thường, giản dị.

Đây chính là chá»— rốt ráo của tinh thần phản quan tá»± ká»·. Tinh thần này vốn sẵn trong cuá»™c sống sinh hoạt hằng ngày của má»—i người. Chỉ khéo nhận lại thì ngay Ä‘ây liền là đầy đủ. Nhận và sống trọn vẹn bằng tinh thần phản quan là chúng ta Ä‘ang giải thoát ngay trong sinh hoạt hằng ngày, ngay trong cuá»™c sống hiện tại chứ không phải tìm kiếm ở má»™t nÆ¡i nào khác xa vời hay sau khi chết má»›i có được. Lúc này sẵn sàng làm lợi ích chúng sanh mà không thấy ngăn ngại, má»—i má»—i việc làm đều là việc Phật. Tinh thần phản quan thật xứng Ä‘áng là tông chỉ của má»™t dòng Thiền thuần túy Việt Nam – Thiền phái Trúc Lâm Yên Tá»­.

 

Các bài đã đăng

Giới thiệu

Illegal mix of collations (latin1_swedish_ci,IMPLICIT) and (utf8_general_ci,COERCIBLE) for operation '='
fetch_all(

array (
  0 => '
            select
				advertisment.id,
                advertisment.page_name,
				media.name_1 AS name,
                media.description_1 AS description,
				media.url,
				media.image_url
			from
				media
				inner join advertisment on advertisment.item_id=media.id
			where
                advertisment.page_name="0"
				and advertisment.region = "Quảng cáo phải"  
				and advertisment.start_time<"1526872535" 
				and advertisment.end_time>"1526872535"
				and type="ADVERTISMENT"
                and status != "HIDE"
				and portal_id="#default"
			order by
				advertisment.position DESC
			limit 
				0,5
       ',
)
) at packages/backend/modules/Advertisment/db.php:29,
get_items(
array (
  0 => 'advertisment.page_name="0"',
)
) at packages/backend/modules/Advertisment/forms/list.php:14,
parse_layout(
array (
  0 => 'list',
)
) at packages/backend/modules/ColumnLayout/forms/list.php:8,
on_draw() at cache/pages/chi-tiet.portal=default.cache.php:1852,
run() at index.php:17

Illegal mix of collations (latin1_swedish_ci,IMPLICIT) and (utf8_general_ci,COERCIBLE) for operation '='
fetch_all(

array (
  0 => '
            select
				advertisment.id,
                advertisment.page_name,
				media.name_1 AS name,
                media.description_1 AS description,
				media.url,
				media.image_url
			from
				media
				inner join advertisment on advertisment.item_id=media.id
			where
                advertisment.page_name="chi-tiet"
				and advertisment.region = "Quảng cáo phải"  
				and advertisment.start_time<"1526872535" 
				and advertisment.end_time>"1526872535"
				and type="ADVERTISMENT"
                and status != "HIDE"
				and portal_id="#default"
			order by
				advertisment.position DESC
			limit 
				0,5
       ',
)
) at packages/backend/modules/Advertisment/db.php:29,
get_items(
array (
  0 => 'advertisment.page_name="chi-tiet"',
)
) at packages/backend/modules/Advertisment/forms/list.php:15,
parse_layout(
array (
  0 => 'list',
)
) at packages/backend/modules/ColumnLayout/forms/list.php:8,
on_draw() at cache/pages/chi-tiet.portal=default.cache.php:1852,
run() at index.php:17

Video giới thiệu

Tập:
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 11
  • 12
  • 13
  • 14
  • 15
  • 16
  • 17
  • 18
  • 19
  • 20
  • 21
  • 22
  • 23
  • 24
  • 25
  • 26
  • 27
  • 28
  • 29
  • 30
  • 31
  • 32
  • 33
  • 34
  • 35

Tìm kiếm

Ảnh đẹp

Ảnh đẹp
Ảnh đẹp
Ảnh đẹp
Ảnh đẹp
Ảnh đẹp

Lịch

Thống kê truy cập

  • Lượt truy cập: 03384
  • Đang online: 24